Maddi hasarlı kazada tutanak tutulmazsa ne olur?

Maddi hasarlı bir kazada tutanak tutulmaması, kazanın oluş şeklinin ve tarafların kusurunun belirlenmesini zorlaştırabilir. Sigorta şirketi ek belge isteyebilir, hasar süreci uzayabilir ve yeterli bilgi sunulamazsa talebin reddedilmesi riski doğabilir. Bu yazıda, tutanak bulunmadığında karşılaşabileceğin durumları, kasko ödemesinde dikkat etmen gerekenleri ve kağıt formun yoksa başvurabileceğin yolları bulabilirsin.

Kaza tespit tutanağı nedir?

Kaza tespit tutanağı, trafik kazasının nasıl gerçekleştiğini ve kazaya karışan tarafların bilgilerini kayıt altına alan belge. En az iki aracın karıştığı, yalnızca maddi hasarla sonuçlanan ve sürücülerin kazanın oluş şekli konusunda anlaştığı kazalarda, gerekli koşullar sağlanıyorsa kolluk görevlisi çağırmadan tutanak doldurabilirsin. Tutanağı kağıt form üzerinden ya da mobil olarak düzenleyebilirsin.

Ancak sürücülerin kendi aralarında tutanak düzenleyemeyeceği durumlar da var.SBM’nin açıklamalarına göre tek araçlı kazalarda, sürücü belgesinin bulunmaması veya kullanılan araç için yetersiz olması, geçerli trafik sigortasının olmaması, alkol ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde şüphesi, yaralanma veya ölüm bulunması gibi hallerde kolluğa haber vermek gerekir. Kamu malına ya da üçüncü kişilerin eşyalarına zarar verilmesi de bu kapsamda değerlendirilir. Kamu kurumlarına ait araçların karıştığı kazalarda ise Sağlık Bakanlığına ait ambulans ve acil sağlık araçları için belirtilen istisna dikkate alınır.

Diğer sürücüyle anlaşamıyorsan veya sürücülerin tutanak düzenleyemeyeceği bir durum varsa 112 Acil Çağrı Merkezi üzerinden polis ya da jandarmaya haber vermelisin.

Maddi hasarlı kazada tutanak tutulmazsa ne olur?

Kazanın kayıt altına alınması, hasar ve kusur değerlendirmesini kolaylaştırır. Tutanak bulunmaması her durumda otomatik olarak ödeme yapılmayacağı anlamına gelmez. Ancak kazanın ve sorumluluğun belgelenememesi aşağıdaki sorunlara yol açabilir.

Sigorta süreci uzayabilir ve talebin reddedilmesi riski doğabilir

Sürücüler kendi aralarında tutanak düzenleyemiyorsa, zorunlu ayrılma halleri dışında kaza yerinden ayrılmadan 112 üzerinden polis ya da jandarmaya haber vererek resmi tespit yapılmasını istemelisin. Yalnızca yanında kağıt form bulunmaması durumunda ise mobil tutanak seçeneğini kullanabilirsin.

Hiçbir tutanak yoksa kazanın oluş şeklinin ve kusurun belirlenmesi zorlaşabilir. Fotoğraflar, kamera kayıtları, tanık bilgileri ve diğer belgeler değerlendirmede önem kazanır. Sigorta şirketi, tazminat hakkının değerlendirilmesi için ek bilgi ve belge isteyebilir. Bu nedenle süreç uzayabilir ve kazanın, hasarın veya sorumluluğun yeterince ortaya konulamaması halinde talebin reddedilmesi riski doğabilir.

Trafik sigortası primleri ise hasar basamağı, araç türü, il ve sigorta şirketine göre değişebilir.

Hukuki süreçler uzayabilir

Kazadan sonra diğer sürücüyle anlaşmazlık yaşarsan uyuşmazlık yargıya taşınabilir. Tutanak bulunmaması, kazanın detaylarını ve tarafların iddialarını ispatlamayı zorlaştırabilir. Diğer delillerin toplanması ve değerlendirilmesi gerektiğinde süreç uzayabilir.

Hasar masrafı senin üzerinde kalabilir

Karşı tarafın kusuru ve sorumluluğu belgelenemezse trafik sigortasından tahsilat yapılamaması ve hasar masrafının senin üzerinde kalması riski doğar. Kaskon varsa kendi aracının hasarı, poliçenin kapsamı ve gerekli belgeler doğrultusunda ayrıca değerlendirilir. Bu nedenle “tutanak yoksa bütün masrafları kesinlikle sen ödersin” şeklinde bir genelleme yapmak doğru olmaz.

Olay yerini terk etmek rücuya yol açabilir

Trafik Sigortası Genel Şartları’nın B.4-f bendinde 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren değişiklik, yalnızca maddi hasarla sonuçlanan kazaları da kapsar. Zorunlu haller dışında olay yerini terk edersen veya kaza tutanağı, alkol raporu gibi gerekli belgelerin düzenlenmesine ilişkin yükümlülüklere aykırı davranırsan, trafik sigortacın zarar gören kişiye yaptığı ödemeyi senden geri talep edebilir. Bu işleme rücu denir.

Can güvenliği nedeniyle uzaklaşma ile bedeni hasarlı kazalarda tedavi veya yardım amacıyla sağlık kuruluşuna gitme gibi zorunlu durumlar bu kuralın dışında tutulur. Sigorta şirketi, rücu gerekçesini öne sürerek zarar gören kişinin tazminat sürecini geciktiremez. Aracını tutanak düzenlemek amacıyla güvenli bir yere çekmek ile yükümlülüklerini yerine getirmeden olay yerini terk etmek de birbirinden farklı durumlar.

Kasko hasarının ödenmesi için de tutanak gerekli mi?

Başka bir araçla yaptığın kazada kasko hasar başvurusu için sürücülerin düzenlediği kaza tespit tutanağını veya kolluk tutanağını sunman gerekir. Ancak her kasko hasarında aynı belge aranmaz. Gerekli belgeler, olayın türüne ve poliçe şartlarına göre değişebilir.

Karşılıklı bir kazada tutanak, kazanın nasıl gerçekleştiğinin ve kusur oranlarının değerlendirilmesine yardımcı olur. Kusurlu sürücünün trafik sigortası, sigorta kapsamı ve geçerli teminat limitleri çerçevesinde karşı tarafın zararını karşılar. İhtiyari mali mesuliyet sigortası fiyatları ise kişisel bilgiler, kapsam ve seçilen limitlere göre değişebilir.

Kaskon varsa kendi aracının hasarı, kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın poliçe kapsamı, muafiyetler ve teminat dışı haller dikkate alınarak değerlendirilir. Hasar için açılan dosyaya ilişkin bilgiler sigorta şirketi tarafından SBM (eski adıyla TRAMER) kayıtlarına iletilir. Hasarın hasarsızlık indirimine etkisi ise kasko poliçendeki koşullara göre belirlenir.

Karşı taraf kusurluysa kasko şirketin, sana yaptığı ödemeyi karşı tarafın kusur oranı ve trafik sigortasının limiti çerçevesinde ilgili sigorta şirketinden talep edebilir. Örneğin karşı tarafın %100 kusurlu olduğu ve hasarın trafik sigortası limitini aşmadığı bir kazada, yapılan ödemenin tamamı karşı tarafın trafik sigortasından tahsil edilebilir. Bu durum uygulamada “%100 rüculu hasar” olarak adlandırılır. Böyle bir hasarda hasarsızlık indiriminin korunup korunmadığını poliçendeki özel şartlardan kontrol etmelisin.

Rücu sürecinde kusurun ve sorumluluğun belgelenmesi gerekir. Bu amaçla sürücülerin düzenlediği kaza tespit tutanağı veya kolluk tutanağı sigorta şirketine sunulur. Tutanak bulunmayan dosyalarda diğer delillerin yeterliliği ayrıca değerlendirilir. Bu nedenle tutanağın bulunmamasını, rücu hakkının her durumda ortadan kalkması şeklinde yorumlamamak gerekir.

Kaza tespit tutanağı araçta bulunmazsa ne yapılmalı?

Yanında kağıt kaza tespit tutanağı formu yoksa, sürücülerin kendi aralarında tutanak düzenleyebileceği bir kazada SBM’nin Sigortam360 uygulamasındaki Mobil Kaza Tutanağı hizmetini kullanabilirsin. Böylece kağıt forma ihtiyaç duymadan kazayı kayıt altına alabilirsin.

Mobil tutanak oluşturulamıyorsa veya sürücülerin kendi aralarında tutanak düzenleme koşulları sağlanmıyorsa, kaza yerinden ayrılmadan 112 üzerinden kolluğa haber vererek yönlendirme almalısın.

Mobil kaza tespit tutanağı nasıl doldurulur?

SBM’nin Mobil Kaza Tutanağı açıklamasına göre Sigortam360 uygulamasına giriş yaptıktan sonra şu adımları izleyebilirsin. Uygulamada e-Devlet ile giriş seçeneği de bulunur.

1. Mobil Kaza Tutanağı bölümünü aç ve plaka bilgilerini gir.

2. Uygulamanın istediği sürücü, kimlik, ruhsat ve kaza bilgilerini tamamla.

3. Kaza fotoğraflarını yükle. Dilersen kaza yeri videosunu da ekle.

4. Konum izni vererek kaza konumunun sisteme otomatik eklenmesini sağla ve konumu kontrol et.

5. Bilgi girişlerini tamamlayan diğer sürücülerin oluşturduğu karekodları, tutanağı oluşturan sürücünün telefonundaki eşleştirme adımında kullan.

6. Tüm taraflar eşleştirildikten sonra tutanağı oluşturan kişinin telefonu üzerinden kaza senaryosunu birlikte çiz. Varsa tanıkların iletişim bilgilerini de kaydet.

7. Tutanağın ön izlemesini kontrol et ve diğer sürücülerin onayına gönder.

8. Tüm sürücülerin onay işlemlerini tamamlamasıyla tutanağı oluştur. Onaylamadan önce bilgilerin doğru ve eksiksiz olduğundan emin ol.

Tek araçlı kazalarda kaza tespit tutanağı tutulur mu?

Tek araçlı kazalarda sürücülerin karşılıklı doldurduğu maddi hasarlı kaza tespit tutanağı kullanılmaz. Ancak bu, kazanın kayıt altına alınmasına veya kolluğa haber verilmesine gerek olmadığı anlamına gelmez. Tek araçlı kazada 112 üzerinden polis ya da jandarmaya haber vererek resmi tespit için yönlendirme almalı, kaskon varsa sigorta şirketine de hasar bildiriminde bulunmalısın.

Zorunlu trafik sigortası, kendi aracının hasarını karşılamaz. Buna karşılık tek araçlı bir kazada başkasına ait bir duvara, kamu malına veya bir kişiye zarar vermen halinde üçüncü kişilerin zararları, hukuki sorumluluğun kapsamı ve ve poliçe şartları çerçevesinde değerlendirilebilir. Kendi aracının hasarı içinse kasko poliçenin kapsamı ve gerekli belgeler esas alınır.

Bu içerik bilgilendirme amacı taşır. Nihai uygulamada poliçe şartları, genel şartlar ve güncel mevzuat esas alınır.